Er is geen IPA, maar wel een akkoord

Auteur: Leen Lafourt
Datum:

Eind februari bereikte de Groep van Tien een ontwerp van loonakkoord. Vooraleer dit ontwerpakkoord definitief kon worden door een algemeen verbindend verklaarde NAR CAO, moest het nog worden goedgekeurd door de volledige Groep van Tien.
Het ontwerp werd echter slechts goedgekeurd door een groep van negen sociale partners. Het ABVV stemde tegen. Hierdoor werd de ondertekening en uitvoering van het IPA onmogelijk.
Daarop nam de regering de bepalingen met betrekking tot de loonnorm over. De andere punten werden teruggestuurd naar de sociale partners. Deze kwamen overeen om per onderwerp aparte CAO’s af te sluiten. Alleen de bepalingen met betrekking tot de beperkte stijging van de minimumlonen, de voornaamste reden waarom het ABVV het IPA niet wou goedkeuren, blijven voorlopig nog buiten scope.

Op 24 april 2019 verscheen het KB over de loonnorm in het Belgisch Staatsblad. Gelijktijdig werden alle CAO’s in uitvoering van het IPA gepubliceerd op de website van de NAR. Op deze manier krijgen de verschillende punten van het IPA nu een wettelijke basis, zonder dat er sprake is van een echt IPA zoals in 2017. De NAR bevestigt wel dat alle punten van het IPA één en ondeelbaar zijn, ongeacht de manier waarop ze worden uitgevoerd.

Hieronder bezorgen wij u  een overzicht van de verschillende punten van het IPA en hoe deze concreet zijn uitgevoerd. In het memento van maart 2019 leest u uitgebreid over de inhoud van het interprofessioneel akkoord (IPA) 2019-2020.

De loonnorm: het KB werd gepubliceerd!

Op dinsdag 24 april 2019 verscheen het KB tot uitvoering van artikel 7, § 1 van de wet van 26 juli 1996 tot bevordering van de werkgelegenheid en tot preventieve vrijwaring van het concurrentievermogen in het Belgisch Staatsblad. Dit KB legt de maximale marge voor de loonkostontwikkeling voor de periode 2019-2020 vast op 1,1 %. Het betreft hier één tweejaarlijks percentage, dat wil zeggen dat de 1,1 % geldt voor 2019 en 2020 (er mag dus slechts één maal een verhoging van 1,1 % worden toegekend voor beide jaren).

In dit kader deed de NAR ook een aanbeveling om de nodige aandacht te besteden aan de harmonisering van de aanvullende pensioenen voor arbeiders en bedienden. De Raad vraagt aan de sectoren waar het verschil in behandeling tussen arbeiders en bedienden nog zeer groot is, om hier iets aan te doen. Wij herinneren er immers aan dat er op 1 januari 2025 geen verschillen in behandeling meer mogen zijn die berusten op het onderscheid arbeiders-bedienden.
Daarnaast vraagt de Raad vraagt dat alle sectoren tegen 1 september 2019 een gemotiveerd verslag bezorgen omtrent de geboekte vooruitgang.

Uitvoering via CAO

Ook de CAO’s ter uitvoering van de overige punten van het IPA werden ondertussen gepubliceerd op de website van de NAR. Het gaat om:

  • Aanpassing CAO nr. 19 naar aanleiding van de stijging van de werkgeverstussenkomst in het gemeenschappelijk openbaar vervoer van 64 % tot 70 % vanaf 1 juli 2019. Daarnaast wordt vanaf 1 juli 2020 de minimumafstand van 5 km afgeschaft (CAO nr. 19/9 betreffende de financiële bijdrage van de werkgevers in de prijs van het gemeenschappelijk openbaar vervoer van de werknemers);
  • Stijging van het aantal vrijwillige overuren van 100 tot 120 uur/kalenderjaar (CAO nr. 129 betreffende vrijwillige overuren);
  • Medisch SWT vanaf 58 jaar (tot 31.12.2020)(CAO nr. 133);
  • SWT zware arbeidsregelingen na 35 jaar loopbaan vanaf 59 jaar (tot 30.06.2021). Nadien vanaf 60 jaar (CAO nr. 132 en CAO nr. 140);
  • SWT zware arbeidsregelingen (inclusief 20 jaar nachtarbeid) en verminderde arbeidsongeschiktheid bouw, na 33 jaar loopbaan vanaf 59 jaar (tot 30.06.2021). Vanaf 01.07.2021 vanaf 60 jaar (CAO nr. 130, CAO nr. 131, CAO nr. 138 en CAO nr. 139);
  • SWT voor bedrijven in moeilijkheden of herstructurering vanaf 58 jaar (2019), vanaf 59 jaar (tot 30.12.2020). Vanaf 31.12.2020 vanaf 60 jaar (CAO nr. 136);
  • SWT lange loopbaan (40 jaar beroepsloopbaan) vanaf 59 jaar (2019 en 2020) en vanaf 60 jaar (vanaf 01.07.2021) (CAO nr. 134, CAO nr. 135, CAO nr. 141 en CAO nr. 142);
  • CAO nr. 143: vanaf 1 juli 2021 moet de leeftijd vanaf dewelke een SWT kan worden toegekend aan sommige oudere werknemers in een zwaar beroep minstens op 60 jaar vastgesteld worden;
  • Toekenning van uitkeringen in het kader van 1/5 landingsbaan vanaf 55 jaar en halftijdse landingsbaan vanaf 57 jaar voor werknemers met lange loopbaan, zwaar beroep of uit een onderneming in moeilijkheden of herstructurering (2019 en 2020)(CAO nr. 137).

 

Welvaartsvastheid en bepaalde verlengingen: wetsvoorstel

De verdeling van de welvaartsenveloppe gebeurt buiten het interprofessioneel akkoord. Het advies van de NAR (advies nr. 2.129) en de CRB hierover is al klaar. Ook de Kamer heeft reeds een wetsvoorstel klaar voor de verdeling van bepaalde bedragen in de pensioenen (stijging minimumpensioen, gewaarborgd inkomen voor bejaarden, minimumpensioen onvolledige loopbaan).

Ook de verlenging van de innovatiepremies en inspanningen van de risicogroepen zijn opgenomen in ditzelfde wetsvoorstel.

Verhoging van het minimumloon – on hold

Er is reeds een ontwerp-cao klaar over de verhoging van de huidige minimumlonen met 1,1 %. De al of niet ondertekening hiervan wordt uitgesteld tot na 14 juni 2019. Op deze manier kan de werkgroep die zich zal buigen over de mogelijkheden tot een aanzienlijke stijging van het minimumloon zijn werkzaamheden al opstarten.

Verdere onderhandelingen

Er worden ondertussen verschillende werkgroepen opgestart:

  • Een werkgroep met als taak om tegen 30 september 2019 voorstellen te formuleren voor een aanzienlijke verhoging van het GGMMI;
  • Een commissie binnen de NAR en CRB ter bevordering van duurzame verplaatsingen;
  • Een commissie in de schoot van de NAR die zich zal beraden over de hervorming van art. 39ter (= de verplichting voor de sectoren om tegen eind 2018 1/3de van de opzegperiode of verbrekingsvergoeding van minimum 30 weken te gebruiken voor maatregelen die de inzetbaarheid van de werknemer op de arbeidsmarkt verhogen). De sociale partners nemen zich voor om tegen 30 september 2019 een interprofessionele regeling uit te werken met betrekking tot de invulling van een deel van de ontslagvergoeding.

Nu zijn de sectoren aan zet!

Nu alle punten van het IPA uitgevoerd werden en bijgevolg definitief zijn, is het de beurt aan de sectoren. Zij starten nu hun onderhandelingen met als einddoel het sluiten van een globaal sectorakkoord. In dit sectorakkoord zullen zij de bepalingen van het IPA omzetten (bv. de loonnorm van 1,1 % concreet invullen, de mogelijkheid tot tijdskrediet met uitkeringen vanaf 55 jaar (1/5de) of 57 jaar (1/2de) met uitkeringen toestaan, …).

Van zodra er in uw sector akkoorden worden afgesloten, zullen wij niet nalaten u hiervan onmiddellijk te informeren via onze sectorale informatie.

 

 

Bronnen:  Interprofessioneel Akkoord 2019-2020; wetsvoorstel tot uitvoering van het interprofessioneel akkoord 2019-2020; Koninklijk Besluit van 19 april 2019 tot uitvoering van artikel 7, § 1 van de wet van 26 juli 1996 tot bevordering van de werkgelegenheid en tot preventieve vrijwaring van het concurrentievermogen; Aanbeveling nr. 27 van de NAR aan de paritaire comités en aan de ondernemingen naar aanleiding van de akkoorden van 1 april 2019 gesloten in de nationale arbeidsraad