Uitkeringen voor een tijdskrediet ‘eindeloopbaan’ vóór de leeftijd van 60 jaar: terugkeer!

Auteur: Catherine Legardien
Datum:

De collectieve arbeidsovereenkomst nr. 137, die onlangs is gesloten binnen de Nationale Arbeidsraad (NAR), voert voor bepaalde werknemers met een tijdskrediet ‘eindeloopbaan’ het recht op uitkeringen vóór de leeftijd van 60 jaar opnieuw in.

Principe: recht op een uitkering vanaf 60 jaar

Sinds 1 januari 2015 wordt het recht op de uitkeringen in het kader van een tijdskrediet 'eindeloopbaan' enkel toegekend aan werknemers die minstens 60 jaar (i.p.v. 55 jaar) zijn op de datum dat de vermindering van hun prestaties aanvangt.

Afwijkende leeftijdsvoorwaarde

Een beetje geschiedenis...

In afwijking op de algemene regel werd de leeftijdsvoorwaarde vastgelegd op 55 jaar voor werknemers met een lange loopbaan, die een zwaar beroep uitoefenden of die werkzaam waren in een onderneming erkend als zijnde in moeilijkheden of in herstructurering.

Het was echter de bedoeling om de leeftijdsgrens vanaf 1 januari 2016 geleidelijk op te trekken, behalve wanneer er een kader-cao (verplicht verbindend verklaard bij koninklijk besluit) was gesloten om de leeftijdsvoorwaarde op 55 jaar te behouden.

Er zijn dergelijke kader- cao’s gesloten, waarvan de laatste op 31 december 2018 afloopt.

Vanaf januari 2019 was het dus in principe niet meer mogelijk om vanaf de leeftijd van 55 jaar een onderbrekingsuitkering te krijgen.

Dit was echter buiten de cao nr. 137 gerekend, die onlangs binnen de NAR is gesloten en die op interprofessioneel niveau het recht op uitkeringen vóór de leeftijd van 60 jaar voor sommige werknemers met tijdskrediet ‘eindeloopbaan’ opnieuw invoert.

Wat legt cao nr. 137 vast?

Voor de periode 2019-2020 wordt de leeftijdsgrens naar minder dan 60 jaar verlaagd in twee specifieke gevallen:

  • na een lange loopbaan of de uitoefening van een zwaar beroep;
  • in het kader van een beroep binnen een onderneming erkend als zijnde in herstructurering of in moeilijkheden.

Lange loopbaan en zwaar beroep

De afwijkende leeftijdsvoorwaarde is vastgelegd op:

  • 55 jaar voor de werknemer die zijn prestaties met 1/5e vermindert;
  • 57 jaar voor de werknemer die zijn prestaties tot een halftijdse baan vermindert.

Deze verlaging van de toegangsleeftijd (tot 55 of 57 jaar) kan echter alleen in overweging worden genomen als de werknemer op het ogenblik van de schriftelijke verwittiging aan de werkgever m.b.t. een vermindering van de prestaties:

  • 35 jaar beroepsloopbaan als loontrekkende kan rechtvaardigen OF
  • kan rechtvaardigen dat hij:
  1. gedurende minstens 5 jaar tewerkgesteld is geweest in een zwaar beroep, gerekend van datum tot datum. Deze periode moet gelegen zijn in de loop van de laatste 10 kalenderjaren, gerekend van datum tot datum;
  2. of gedurende minstens 7 jaar tewerkgesteld is geweest in een zwaar beroep, gerekend van datum tot datum. Deze periode moet gelegen zijn in de loop van de laatste 15 kalenderjaren, gerekend van datum tot datum;
  3. of gedurende minstens 20 jaar tewerkgesteld is geweest in een arbeidsregeling met nachtprestaties (cao nr. 46);
  4. of bij een werkgever tewerkgesteld is geweest die behoort tot het PC van de bouwnijverheid voor zover de werknemer beschikt over een attest afgeleverd door een arbeidsgeneesheer dat zijn ongeschiktheid om zijn beroepsactiviteit verder te zetten bevestigt.

Opgelet!

Om in aanmerking te komen voor tijdskredietuitkeringen (op de leeftijd van 55 of 57 jaar) moet een bij koninklijk besluit verplicht verbindend verklaarde sectorale cao zijn gesloten door het paritaire (sub)comité waartoe de werkgever en de werknemer behoren, en deze moet uitdrukkelijk vermelden dat ze is gesloten overeenkomstig de cao nr. 137.

Onderneming erkend als zijnde in moeilijkheden of in herstructurering

De afwijkende leeftijdsvoorwaarde is vastgelegd op:

  • 55 jaar voor de werknemer die zijn prestaties met 1/5e vermindert;
  • 57 jaar voor de werknemer die zijn prestaties vermindert tot een halftijdse baan

en dit wanneer de werknemer op de datum waarop de prestaties worden verminderd, werkzaam is in een onderneming die erkend is als onderneming in herstructurering of als onderneming in moeilijkheden.

De leeftijdsgrens (55 of 57 jaar) mag echter alleen in aanmerking worden genomen als cumulatief aan de volgende voorwaarden is voldaan:

  • de onderneming toont aan dat haar erkenningsaanvraag kadert binnen een herstructureringsplan en toelaat om ontslagen te vermijden;
  • de onderneming toont aan dat zij dankzij haar erkenningsaanvraag het aantal werknemers dat overgaat naar het stelsel van werkloosheid met bedrijfstoeslag kan verminderen;
  • de minister van Werk heeft in de erkenningsbeslissing uitdrukkelijk vermeld dat aan deze voorwaarden is voldaan;

Opgelet!

de onderneming moet naar aanleiding van een erkenning als onderneming in herstructurering of in moeilijkheden een ondernemings-cao hebben gesloten waarin uitdrukkelijk is vermeld dat de cao nr. 137 van toepassing is.

Bron: collectieve arbeidsovereenkomst nr. 137 tot vaststelling voor 2019 en 2020 van het interprofessioneel kader voor de verlaging van de leeftijdsgrens, voor wat de toegang tot het recht op uitkeringen voor een landingsbaan betreft, voor werknemers met een lange loopbaan, zwaar beroep of uit een onderneming in moeilijkheden of herstructurering, gesloten binnen de Nationale Arbeidsraad op 23 april 2019.