Nieuw in 2019: adoptieverlof aangepast!

Auteur: Catherine Legardien
Datum:

De wet van 21 december 2018 betreffende diverse sociale bepalingen herformuleert en verduidelijkt de wijzigingen die onlangs in het adoptieverlof zijn aangebracht.

Vergeet niet: de wet van 6 september 2018 tot wijziging van de reglementering ter versterking van het adoptieverlof en de invoering van pleegouderverlof heeft de regels inzake adoptieverlof met betrekking tot de duur en het scenario van internationale adoptie gewijzigd (zie onze Infoflash van 8 oktober 2018).

Helaas was deze wet een bron van verwarring en juridische onzekerheid, en daarom was het van essentieel belang om deze te verduidelijken. Dat is ondertussen gebeurd.

De hieronder beschreven regels hebben alleen betrekking op de punten die door de wet van 6 september 2018 en de wet van 21 december 2018 kunnen worden gewijzigd, namelijk de duur en de indiening van het aanvraag voor adoptieverlof en het scenario van internationale adoptie. Ze zijn van toepassing op de adoptieverloven waarvoor de aanvraag bij de werkgever wordt ingediend vanaf 1 januari 2019 en voor zover het verlof ten vroegste aanvangt vanaf 1 januari 2019.

HERINNERING: REGELS VAN TOEPASSING TOT 31 DECEMBER 2018

Duur

De werknemer die een kind adopteerde had recht op adoptieverlof gedurende een ononderbroken periode van:

  • maximum 6 weken wanneer het kind nog geen 3 jaar oud was bij aanvang van het verlof;
  • maximum 4 weken wanneer het kind 3 jaar of ouder was bij aanvang van het verlof.

De maximumduur van het adoptieverlof werd verdubbeld (8 of 12 weken) wanneer het minderjarige kind getroffen was door een lichamelijke of geestelijke ongeschiktheid van ten minste 66 % of een aandoening had die tot gevolg heeft dat ten minste 4 punten worden toegekend in pijler 1 van de medisch-sociale schaal in de zin van de regelgeving betreffende de kinderbijslag.

In geval van gelijktijdige zorg voor meerdere kinderen in het gezin van de werknemer, werd het recht op adoptieverlof slechts eenmaal toegekend.

De uitoefening van het recht op adoptieverlof eindigde ten slotte op het moment waarop het kind de leeftijd van 8 jaar bereikte tijdens de opname van het verlof.

Indienen van de aanvraag

De werknemer die gebruik wenste te maken van het recht op adoptieverlof diende zijn werkgever ten minste één maand vóór de opname van het verlof hiervan schriftelijk op de hoogte te brengen ofwel door middel van een aangetekend schrijven ofwel door overhandiging van een geschrift, waarvan het duplicaat voor ontvangst werd ondertekend door de werkgever.

En wat in geval van internationale adoptie?

Het adoptieverlof moest aanvangen binnen de 2 maanden die volgden op de inschrijving van het kind als deel uitmakend van het gezin van de werknemer in het bevolkingsregister of in het vreemdelingenregister van de gemeente waar hij zijn verblijfplaats heeft.

Bijgevolg kon het adoptieverlof in geval van een internationale adoptie niet worden opgenomen om administratieve formaliteiten te vervullen voorafgaand aan de adoptie of om het kind te vergezellen wanneer het zijn land van herkomst verlaat.

WAT IS DE SITUATIE SINDS 1 JANUARI 2019?

Duur

Een werknemer die een minderjarig kind adopteert, heeft recht op adoptieverlof voor een ononderbroken periode van maximaal 6 weken, ongeacht de leeftijd van het minderjarige kind.

De maximumduur van het adoptieverlof wordt verdubbeld (12 weken) wanneer het minderjarige kind getroffen is door een lichamelijke of geestelijke ongeschiktheid van ten minste 66 % of een aandoening heeft die tot gevolg heeft dat ten minste 4 punten toegekend worden in pijler 1 van de medisch-sociale schaal of dat ten minste 9 punten toegekend worden in de drie pijlers samen van de medisch-sociale schaal in de zin van de regelgeving betreffende de kinderbijslag.

De maximale duur van het adoptieverlof wordt ook verlengd met twee weken per adoptieouder in geval van gelijktijdige adoptie van meerdere minderjarige kinderen.

Bovendien is een geleidelijke verlenging van de looptijd gepland.

Het adoptieverlof van 6 weken per adoptieouder wordt voor de adoptieouder of voor beide adoptieouders samen op de volgende manier verlengd:

  • met 1 week vanaf 1 januari 2019;
  • met 2 weken vanaf 1 januari 2021;
  • met 3 weken vanaf 1 januari 2023;
  • met 4 weken vanaf 1 januari 2025;
  • met 5 weken vanaf 1 januari 2027.

Een koninklijk besluit kan een vroegere datum van inwerkingtreding bepalen voor het recht op de 2, 3, 4 en 5 bijkomende weken.

Opgelet! De werknemer kan de geleidelijke verlenging van het adoptieverlof enkel genieten onder de dubbele voorwaarde dat zijn verlofaanvraag ten vroegste wordt ingediend vanaf de inwerkingtreding van de betreffende verlengingsperiode en dat het verlof ten vroegste aanvangt vanaf diezelfde datum van inwerkingtreding.

Als er twee adoptieouders zijn, dan verdelen zij de bijkomende weken onder elkaar. Een koninklijk besluit kan het bewijsmiddel vaststellen waarmee de personen die samen adopteren kunnen aantonen op welke manier de bijkomende weken onder hen worden verdeeld.

Indienen van de aanvraag

De werknemer die gebruik wenst te maken van het recht op adoptieverlof dient zijn werkgever ten minste één maand vóór de opname van het verlof hiervan schriftelijk op de hoogte te brengen ofwel door middel van een aangetekend schrijven ofwel door overhandiging van een geschrift, waarvan het duplicaat voor ontvangst wordt ondertekend door de werkgever.

Er verandert dus niets, behalve dat de periode van één maand nu in onderling overleg tussen de werkgever en de werknemer kan worden verkort.

En wat in geval van internationale adoptie?

Net zoals vroeger moet het adoptieverlof aanvangen binnen de 2 maanden die volgen op de inschrijving van het kind als deel uitmakend van het gezin van de werknemer in het bevolkingsregister of in het vreemdelingenregister van de gemeente waar hij zijn verblijfplaats heeft

In geval van een interlandelijke adoptie kan het adoptieverlof evenwel al een aanvang nemen vanaf de dag na de goedkeuring van de beslissing door de bevoegde centrale autoriteit van de gemeenschap om het kind aan de adoptant toe te vertrouwen (overeenkomstig artikel 361-3, 5° of artikel 361-5, 4° van het Burgerlijk Wetboek), teneinde het kind op te halen in de staat van herkomst met het oog op zijn daadwerkelijke onthaal in het gezin.

Een koninklijk besluit kan bepalen in welke gevallen en onder welke voorwaarden en nadere regels er kan worden afgeweken van het aaneengesloten karakter van het adoptieverlof.

Bron: wet houdende diverse bepalingen inzake sociale zaken, B.S. 17 januari 2019.