Het SWT in 2017 en 2018: de Nationale Arbeidsraad heeft nieuwe cao’s gesloten

Auteur: Laurence Philippe
Datum:

Het koninklijk besluit van 3 mei 2007 voorziet in het stelsel van werkloosheid met bedrijfstoeslag (SWT – voorheen brugpensioen). Dit koninklijk besluit voorziet in dit algemeen stelsel vanaf 62 jaar.
Naast dit stelsel bestaan er verschillende afwijkende stelsels die het voorwerp uitmaken van cao’s die de Nationale Arbeidsraad (NAR) heeft gesloten. Deze stelsels bieden bepaalde werknemers de mogelijkheid om vroeger in het SWT toe te treden. De leeftijds- en toegangsvoorwaarden worden echter geleidelijk strikter.
De vorige cao’s (nr. 111 tot 117) waren van kracht van 01.01.2015 tot 31.12.2016 Zoals het interprofessioneel akkoord reeds aankondigde, worden deze cao’s verlengd voor 2017 en 2018.

Nachtwerk, zwaar beroep of bouw (cao 120 en 121)

De cao’s 111 en 112 van kracht in 2015 en 2016 voorzagen in een SWT voor werknemers die 's nachts werken, een zwaar beroep uitoefenen en werknemers uit de bouwsector die arbeidsongeschikt zijn vanaf 58 jaar, mits een loopbaan van 33 jaar kan worden gerechtvaardigd.

De nieuwe cao’s 120 en 121 wijzigen de vereiste leeftijd niet. Deze blijft dus 58 jaar in 2017. In 2018 wordt deze leeftijd evenwel opgetrokken naar 59 jaar. De andere voorwaarden voor toegang tot het SWT blijven ongewijzigd.

Om recht te hebben op dit SWT moet er, naast deze cao’s van de NAR ook een cao in de sector worden afgesloten.

Zwaar beroep (cao 122)

Cao 113 van kracht in 2015 en 2016 voorzagen in een SWT vanaf 58 jaar voor werknemers die een zwaar beroep uitoefenen, mits een loopbaan van 35 jaar kan worden gerechtvaardigd.

De nieuwe cao 122 voorziet een leeftijd van 58 jaar in 2017 en 59 jaar in 2018. De sectoren die de afwijkende leeftijd van 58 jaar in 2017 en 59 jaar in 2018 willen toepassen, moeten een cao afsluiten die uitdrukkelijk verwijst naar cao 122. Indien er geen sectorale cao is, bedraagt de leeftijd waarop men dit SWT kan genieten 60 jaar.

Mindervalide werknemers of werknemers met ernstige lichamelijke problemen (cao 123)

Het SWT waarin cao 114 voorziet voor 2015 en 2016 wordt verlengd door de nieuwe cao 123 voor 2017 en 2018 zonder wijziging van de vereiste voorwaarden.

Enkel de naam van sommige instellingen werd formeel aangepast:

  • Het Federaal agentschap voor beroepsrisico’s (Fedris) heeft het Fonds voor Arbeidsongevallen (FAO) en het Fonds voor Beroepsziekten (FBZ) vervangen op 1 januari 2017.
  • Het AViQ (Agence pour une Vie de Qualité) heeft het AWIPH (Agence Wallonne pour l’intégration professionnelle des personnes handicapées) vervangen op 1 januari 2016.

Lange loopbaan (cao 124 en 125)

Cao’s 115 en 116, van kracht in 2015 en 2016, voorzagen in een SWT voor werknemers die de leeftijd van 58 jaar hebben bereikt, mits een loopbaan van 40 jaar kon worden gerechtvaardigd.

De cao 124 behoudt de leeftijd van 58 jaar in 2017 en verhoogt de leeftijd tot 59 jaar in 2018 op voorwaarde dat er een cao in de sector van de werknemer wordt afgesloten die uitdrukkelijk verwijst naar de cao 125.

Indien er geen cao in de sector is, bestaat het recht op dit SWT op grond van het koninklijk besluit (art. 3, § 7), maar de vereiste leeftijd is in dat geval 60 jaar.

Onderneming erkend als onderneming in moeilijkheden of in herstructurering (cao 126)

De cao 117, van kracht in 2015 en 2016 voorzag in een SWT vanaf 55 jaar voor de onderneming erkend als onderneming in moeilijkheden of in herstructurering.

De cao 126, van kracht in 2017 en 2018 verhoogt deze leeftijd tot 56 jaar.

Deze cao voorziet evenwel in een overgangsmaatregel voor de onderneming erkend als onderneming in moeilijkheden of in herstructurering in 2017 en 2018. De te bereiken leeftijd blijft dus 55 jaar op voorwaarde dat:

  • de onderneming door de minister van Werk in 2017 erkend is als onderneming in moeilijkheden of in herstructurering,
  • het collectief ontslag aangekondigd werd vóór 1 november 2016,
  • en de werknemer 55 jaar is uiterlijk op het ogenblik dat het collectief ontslag wordt aangekondigd.

Vrijstelling van beschikbaarheid voor de arbeidsmarkt

De werknemers die toetreden tot het SWT zijn verplicht om aangepast beschikbaar te zijn voor de arbeidsmarkt. Ze kunnen op hun aanvraag vrijgesteld worden van deze verplichting vanaf een bepaalde leeftijd.

Specifieke SWT’s

Voor de SWT’s nachtwerk, zwaar beroep en bouw alsook het SWT lange loopbaan, is de vereiste leeftijd om deze vrijstelling aan te vragen 62 jaar en 42 jaar loopbaan.

De NAR vraagt een verlaging van deze leeftijd. Hiervoor is het nodig dat:

  • de referentie naar de datum van 31.12.2016 aanwezig in het artikel 22 § 3 van het KB van 03.05.2007 wordt aangepast.
  • een in de ministerraad overlegd besluit deze leeftijd wijzigt.

Bovendien (en dit is nieuw ten opzichte van 2015-2016) moeten de paritaire comités een cao in de sector afsluiten.

De vrijstelling van de verplichting om aangepast beschikbaar te zijn kan dus worden aangevraagd:

  • in 2017: tot 60 jaar
  • in 2018: tot 61 jaar
  • in 2017 en 2018; mits een loopbaan van 42 jaar kan worden gerechtvaardigd.

SWT voor mindervalide werknemers of werknemers met ernstige lichamelijke problemen

De mindervalide werknemers of werknemers met ernstige lichamelijke problemen in het SWT kunnen vragen om vrijgesteld te worden van de verplichting om aangepast beschikbaar te zijn (zonder bijkomende voorwaarde van leeftijd of loopbaan).

SWT ondernemingen in moeilijkheden of in herstructurering

De werknemers in dit stelsel kunnen in 2017 en 2018 een vrijstelling vragen van de verplichting om aangepast beschikbaar te zijn indien ze:

  • 61 jaar zijn,
  • een loopbaan van 39 jaar rechtvaardigen.

Hiervoor moeten de ondernemingen een cao in de onderneming of een collectief akkoord sluiten.

Bronnen: Cao nr. 120, 121, 122, 123, 124, 125 en 126 van de NAR van 21 maart 2017 ; Advies nr. 2025 van de NAR verleend op 21 maart 2017.

Auteur: Laurence Philippe

29/03/2017