Gewestelijke beleidsverklaring 2014-2019: welke ambities?

Auteur: Anne Beckers
Datum:

Eind juli hebben de drie Gewestregeringen van het land hun beleidsverklaring afgelegd.

Het gaat hier in geen geval om wettelijke teksten met kracht van wet. Deze verklaring handelt voornamelijk over de uitdagingen en ambities die elk Gewest voor de 5 komende jaren heeft vastgelegd.

De regeringsverklaringen bevatten talrijke hoofdstukken.  Enkel bepaalde hoofdstukken die rechtstreeks verband houden met het tewerkstellingsbeleid worden in deze Infoflash aangekaart.

Deze drie verklaringen bevatten bepaalde constanten. Naast de centrale plaats die ingenomen wordt door opleiding en werkgelegenheid voor jongeren, kunnen we benadrukken dat elke regering een rationalisering van de organisatie van het tewerkstellingsbeleid vooropstelt, zowel op administratief vlak via een hervorming van de verschillende bevoegde overheidsinstellingen als door een herziening van de tewerkstellingsprogramma's.

Deze regeringsverklaringen kaderen in de overdracht van bevoegdheden van de Federale Overheid naar de Gemeenschappen en Gewesten. Deze overdracht vond plaats op 1 juli van dit jaar. Van alle vernoemde aangelegenheden onthouden we voornamelijk de werkgelegenheid voor jongeren en opleiding, de doelgroepverminderingen, de voorzieningen voor de activering van werkloosheidsuitkeringen en het beleid betreffende de tewerkstelling van buitenlandse werknemers, met name de reglementering betreffende arbeidsvergunningen. Het zijn hoofdzakelijk deze punten die in deze Infoflash besproken worden.

Mocht er slechts één maatregel zijn die we van de Vlaamse regering zouden moeten onthouden, dan zou dat waarschijnlijk de hervorming van de doelgroepverminderingen zijn.

Doelgroepverminderingen

De Vlaamse regering richt het werkgelegenheidsbeleid op de inschakeling op de arbeidsmarkt van 3 welbepaalde groepen:

  • Jongeren;
  • Personen met een arbeidshandicap;
  • 55-plussers.

Bijgevolg wenst de regering momenteel de doelgroepverminderingen te beperken tot deze drie groepen zodat de steun gericht wordt op de bevordering van de inschakeling van deze groepen. Deze hervorming van de doelgroepverminderingen moet geconcretiseerd worden in overleg met de sociale partners.

Inschakelingsmaatregelen

Specifieke inschakelingsmaatregelen op de arbeidsmarkt zijn voorzien voor bepaalde categorieën van werknemers.

Jongeren

  • Jongerengarantie: elke jonge werkzoekende zal binnen de 4 maanden een persoonlijke ondersteuning krijgen bij het zoeken naar een baan of zal een intensieve begeleiding, beroepsopleiding of (tijdelijke) werkervaring aangeboden krijgen.
  • Lastenverlaging: om de aanwerving van laaggeschoolde jongeren (duurzaam) te stimuleren, is er met name een lastenverlaging voorzien voor de aanwerving van deze jongeren. 
  • Voortbestaan van bestaande maatregelen: bepaalde maatregelen, met name de FPI's zullen blijven bestaan.

Langdurig werkzoekenden

  • Tijdelijke werkervaring: om de langdurig werkzoekende (her)in te schakelen op de arbeidsmarkt, is er een systeem van tijdelijke werkervaring voorzien.
  • Begeleiding: het aanbod begeleiding op de arbeidsmarkt zal uitgebreid worden naar de werknemers die een langdurige werkloosheidsperiode achter de rug hebben.

55-plus

  • Langere activering: de activering van werkloze werkzoekenden zal uitgebreid worden naar de oudere werkzoekenden en dit tot de leeftijd van 65 jaar (rekening houdend met de capaciteit van de VDAB en met de arbeidsmarkt).
  • doelgroepverminderingen: om de inzetbaarheid van 55-plussers te verhogen, is er een specifieke doelgroepvermindering voorzien (zie hoger).

Tewerkstelling van buitenlanders

De Vlaamse regering zal een migratiebeleid voeren dat toelaat tegemoet te komen aan de specifieke noden van de Vlaamse arbeidsmarkt. De instroom van hoog- en middengeschoolde buitenlandse werknemers moet worden aangemoedigd door knelpuntberoepen te herdefiniëren.  De Vlaamse regering benadrukt dat de Europese Single Permit richtlijn (richtlijn tot de invoering van één enkele tewerkstellings- en verblijfsvergunning voor de onderdanen van derde landen die in de Europese Unie komen werken) zou moeten leiden tot een vereenvoudiging en verduidelijking van de stappen aan de hand waarvan buitenlandse werknemers in België en meer bepaald op het grondgebied van het Vlaamse Gewest kunnen werken.

Gesubsidieerde werkgelegenheid

De langdurige werkzoekende zouden opnieuw ingeschakeld worden op de arbeidsmarkt  dankzij onder andere een tijdelijke werkervaringsmaatregel. Dit is een vorm van gesubsidieerde werkgelegenheid in het kader waarvan andere vormen van gesubsidieerde werkgelegenheid geïntegreerd zullen worden, zoals de PWA, OCMW-wet artikel 60, §7 en artikel 61 en de GESCO's en WEP+.

Het accent ligt op de werkgelegenheid voor jongeren, op een hervorming van de werkgelegenheidssteun en op de toegang tot tewerkstelling voor buitenlandse werknemers.

Werkgelegenheid voor jongeren

Jongerengarantie

Deze maatregel heeft tot doel elke jonge schoolverlater Forem-begeleiding aan te bieden met het oog op een stage, een baan of een opleiding binnen de 4 maanden na de inschrijving als werkzoekende.

Inschakelingscontract

Elke jongere die 18 maanden na het verlaten van de schoolbanken moeilijkheden ondervindt om een baan te vinden zal, krijgt een eerste werkervaring aangeboden. Indien deze maatregel gevalideerd wordt door de sociale partners, gaat het om een arbeidsovereenkomst van 12 maanden bij een privéonderneming, een vereniging of een overheidsinstelling, bezoldigd naargelang de loonschalen die in de sector van kracht zijn.

Doelgroepvermindering 'Jonge werknemers'

De Waalse regering wil de doelgroepvermindering versterken ten gunste van jongeren die hun eerste werkervaring aanvatten. De maatregel bestaat erin de bijdrage tot 0% te herleiden voor de werkgevers die jongeren aanwerven die geen diploma hoger onderwijs op zak hebben.  Deze maatregel zal beperkt zijn in de tijd en degressief toegepast worden naargelang de kwalificatiegraad van de betrokken jongere.

Werkgelegenheidssteun

De Waalse regering wil ook de werkgelegenheidssteun volledig hervormen. De bedoeling is voorwaarden te koppelen aan bepaalde vormen van steun aan de hand van na te leven criteria, zowel voor de werkgevers als voor de werknemers.  Voor ondernemingen zou het gaan om het naleven van werkgelegenheidsdoelstellingen.

Voor ondernemingen is er ook sprake van het koppelen van de toekenning van steun aan het openstellen van stageplaatsen.

Toegang tot de arbeidsmarkt voor buitenlanders

Diverse maatregelen

Er zullen maatregelen genomen worden door de Waalse regering om de toegang tot de arbeidsmarkt voor buitenlandse werknemers aan te moedigen.

Arbeidskaart B

Dankzij haar nieuwe bevoegdheden wil de Waalse regering een hervorming van de toekennings- en hernieuwingsvoorwaarden van de arbeidskaarten B doorvoeren aan de hand van de volgende maatregelen:

  • Verlenging van de arbeidskaarten B in geval van wijziging van de beroepsactiviteit bij een nieuwe werkgever (arbeidskaart B is momenteel gelinkt aan één enkele werkgever);
  • Versoepeling van de voorwaarden voor het afleveren van arbeidskaart B. Deze zal toegekend worden aan buitenlandse werknemers die voldoen aan de voorwaarden m.b.t. onderzoek van de arbeidsmarkt en de arbeidsvoorwaarden bedoeld in de voorgelegde overeenkomst;
  • In geval van uitbuiting door de werkgever; bescherming van buitenlandse werknemers wordt mogelijk gemaakt door de aflevering van een voorlopige verblijfsvergunning voor de duur van de lopende klachtenprocedure tegen hun werkgever;
  • Strijd tegen sociale dumping door middel van nieuwe maatregelen;
  • Hernieuwing van arbeidskaart onderworpen aan de voorwaarde van het leren van de taal van de gemeente waar hij zijn verblijfplaats heeft.

Er wordt gefocust op de werkgelegenheid voor jongeren en op de werkgelegenheid voor bevolkingsgroepen die gediscrimineerd worden bij de aanwerving.

Jongeren

Jongerengarantie

Dankzij dit systeem zal elke jongere tussen 15 en 25 jaar die zijn studies onsuccesvol beëindigt, binnen de maand geïnformeerd wordt over de diensten waarop hij recht heeft om een balans op te maken, waarna hij binnen de 4 maanden begeleid wordt naar een baan, stage, een opleidingsplaats of een terugkeer naar de studies. Dit systeem zal ook gelden voor iedere jongere tussen 18 en 25 jaar die zich inschrijft als werkzoekende bij Actiris.

Inschakelingscontract

Het systeem van het inschakelingscontract betreft jonge werkzoekenden van jonger dan 25 jaar die sinds 18 maanden werkloos zijn.  De Brusselse regering wil hen een eerste werkervaring aanbieden in de vorm van een voltijdse betrekking van minstens 12 maanden bij de overheid of bij een privébedrijf.

Tewerkstelling van buitenlanders

De Brusselse overheid wil de Brusselse bedrijven ertoe verplichten om in hun diversiteitsplan kwantitatieve doelstellingen op te nemen die gericht zijn op het aanwerven van personen afkomstig uit sociaal-economisch achtergestelde wijken. De bedrijven die voldoen aan deze kwantitatieve criteria zullen prioritair in aanmerking komen voor economische en andere steunmaatregelen die toegekend worden door het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.

Auteur: Anne Beckers

18/08/2014